Welke DPI (lijnen per inch) gebruik je voor lasergraveren?
Voor de meeste houtgravering is 254 DPI (een lijninterval van 0,1 mm) een goede standaard. Foto's op een CO2-laser kunnen 318–500 DPI (0,08–0,05 mm) gebruiken, terwijl brede vullingen op een diode vaak het best uitpakken bij 127–200 DPI. De juiste waarde past bij de spotgrootte van je laser: fijner dan de spot voegt geen detail toe.
Je opent de graveerinstellingen en ziet een getal: 254, 300, 500 of 0,1 mm. Je verandert het, draait de klus en het resultaat wordt prachtig of pijnlijk traag. Welke DPI moet je eigenlijk gebruiken?
Begin voor hout bij 254 DPI, wat een lijninterval van 0,1 mm is. Dat is de standaard en werkt voor de meeste diode- en CO2-lasers. Ga fijner voor foto's op een CO2, grover voor snelle vullingen en diepe textuur.
DPI betekent hier het aantal scanlijnen per inch, ook geschreven als LPI. Het lijninterval is gewoon de afstand tussen die lijnen: interval (mm) = 25,4 gedeeld door DPI.
Omrekening van DPI naar lijninterval
| DPI (LPI) | Lijninterval (mm) | Typisch gebruik |
|---|---|---|
| 100 | 0,254 | Zeer grof, textuur, snel |
| 127 | 0,20 | Snelle vullingen, brede vormen |
| 169 | 0,15 | Snel graveren, diep reliëf |
| 254 | 0,10 | Algemeen houtgraveren |
| 318 | 0,08 | Foto's, fijn detail op CO2 |
| 400 | 0,064 | Veel detail op een CO2 met fijne spot |
| 500 | 0,05 | Zeer fijn werk, alleen met kleine spot |
Stem de DPI af op je laserspot
Het lijninterval moet dicht bij je spotgrootte liggen. Een diode met een spot van 0,1–0,2 mm ziet er prima uit bij 0,1 mm, en naar 0,05 mm gaan laat de lijnen alleen overlappen. Een goed gefocuste CO2 met een spot van ongeveer 0,1 mm of kleiner kan 0,08 mm oplossen.
| Laser | Typische spotgrootte (ruwweg) | Goed interval voor detail |
|---|---|---|
| Diode 5–10 W | 0,1–0,2 mm | 0,1 mm |
| Diode 20 W | 0,1–0,2 mm | 0,1 mm |
| CO2 40–100 W | 0,1–0,2 mm | 0,08–0,1 mm |
Spotgroottes hangen af van lens en focus, dus gebruik dit alleen als grove richtlijn. Focus is belangrijk: zie hoe je een laser focust.
Een uitgewerkt voorbeeld
Je graveert een blok schaduwing van 100 × 100 mm. Bij een interval van 0,1 mm zijn dat 1000 lijnen. Beweegt de kop met 100 mm/s, dan duurt elke lijn ongeveer 1 seconde plus het keren, dus grofweg 17–20 minuten. Bij een interval van 0,2 mm zijn het half zoveel lijnen en duurt het ongeveer 9–10 minuten. Voor een bold logo is de snellere instelling vaak prima. Voor een foto van een gezicht is het fijnere interval de tijd waard.
Pro tip: Als tijd telt, test dan eerst met 0,15 mm. Veel ontwerpen zien er bijna hetzelfde uit als bij 0,1 mm en de tijd gaat met een derde omlaag.
Factoren die de beste DPI veranderen
- Snelheid: hogere DPI met hoge snelheid kan zwakke lijnen geven, dus vermogen en snelheid moeten samen worden bijgesteld, zie snelheid en vermogen voor het graveren van hout.
- Materiaal: zacht hout toont fijne lijnen makkelijk, multiplex met gevarieerde nerf verbergt ze.
- Beeld: foto's hebben dithering en fijne lijnen nodig, lijntekeningen niet.
- Machine: riemen en trillingen kunnen de echte resolutie bij hoge snelheid beperken.
Veelgemaakte fout: Een heel hoge DPI kiezen, zoals 1000, omdat dat beter klinkt. De laserspot is veel groter dan dat, dus je krijgt overbranding en lange looptijden zonder extra detail.
Foto's en afbeeldingsmodus
Bereid voor het graveren van foto's eerst het beeld voor: grijswaarden, aangepast contrast en daarna dithering door de software (Jarvis, Stucki of vergelijkbaar). Zie hoe je een afbeelding in een lasersnijbestand verandert. Gebruik 254–318 DPI op hout en test op restmateriaal voordat je het echte stuk waagt.
Snelle aanbevelingen
| Klus | DPI | Interval |
|---|---|---|
| Brede logo's, grote letters | 127–170 | 0,15–0,2 mm |
| Tekst en lijntekeningen op hout | 254 | 0,1 mm |
| Foto op multiplex, diode | 254–318 | 0,1–0,08 mm |
| Foto op basswood, CO2 | 318–400 | 0,08–0,064 mm |
Begin in het midden, bekijk het staal en ga één stap naar links of rechts. Test altijd op restmateriaal.
Vragen en antwoorden
Wat is het verschil tussen DPI, LPI en lijninterval?
Bij lasergraveren beschrijven ze hetzelfde: hoe dicht de scanlijnen op elkaar liggen. Lijninterval is de afstand in mm, DPI of LPI is lijnen per inch. Interval in mm = 25,4 gedeeld door DPI.
Is een hogere DPI altijd beter?
Nee. Is het interval kleiner dan de laserspot, dan overlappen de lijnen, wordt de gravering donkerder en duurt de klus langer zonder meer detail.
Welke DPI gebruik ik voor foto's?
Op CO2 ongeveer 318–400 DPI (0,08–0,064 mm). Op diodes meestal 254–318 DPI, omdat de spot doorgaans groter is.
Verandert DPI de graveertijd?
Ja. De DPI verdubbelen verdubbelt het aantal scanlijnen, dus de tijd verdubbelt grofweg.
Wat moet ik doen als ik strepen zie?
Het interval kan breder zijn dan de spot, of de focus klopt niet. Verklein het interval of focus opnieuw, en controleer de riemspanning.
Telt de resolutie van het beeld ook mee?
Ja. Zorg dat het beeld genoeg pixels heeft voor het formaat dat je graveert. Ongeveer 254–300 pixels per inch op het eindformaat is ruim genoeg voor hout.